Geen holle begrippen en loze beloftes

Nyncke BoumaNyncke Bouma, Directeur-Bestuurder Fonteynenburg

“Alle veranderingen in de zorg, en dus ook in de GGZ, vragen om aanpassingen in de organisatie. Veel meer dan voorheen zullen intrinsieke energie en vitaliteit van de teams het verschil gaan maken. Die energie bereik je niet met holle begrippen en loze beloften, maar alleen dan als de voorwaarden voor de teams goed geregeld zijn en je medewerkers de ruimte geeft invulling te geven aan hun eigen energie en talenten. De teamspirit zal ongekende vormen aannemen wat direct merkbaar is in geweldige resultaten en bruisende ideeën. Zij die deze kunst beheersen, zullen bestaansrecht hebben.

Ruimte krijgen

Juist in een tijd waarin veel veranderingen in wetten en regels zijn, die soms maar moeilijk te volgen zijn, en door de veelheid en bureaucratische verantwoording is het een uitdaging ruimte te vinden om dat verschil te maken, de energie en vitaliteit te laten groeien. Het is de kunst om de verantwoording en de toegenomen regelgeving niet te isoleren maar te gaan zien als onderdeel van ons vak. Als je daarin slaagt, krijg je ruimte. En die ruimte is essentieel.

Natuurlijk is een belangrijke voorwaarde om die ruimte te kunnen krijgen, dat het administratieve proces slim is georganiseerd en systemen beschikbaar zijn die de professionals optimaal faciliteren. De ICT-inrichting en -ondersteuning bij Fonteynenburg wordt in 2016/2017 zo ingericht dat deze nog veel meer dan nu het geval is, een efficiënt hulpmiddel in de uitoefening van ons werk wordt. Door slimmer te werken kunnen we onze tijd besteden aan cliënten in plaats van aan verantwoorden.

Eigenaarschap

Maar dat alleen is niet genoeg om de broodnodige energie en vitaliteit in de teams te krijgen. Energie krijg je niet door stoere oneliners, verhalen op zeepkisten of prachtige visioenen. Nee, het zit heel dicht bij huis, namelijk door met elkaar in gesprek te gaan. Door elkaar de vraag te stellen ‘hoe kunnen we onze begeleiding nog verder verbeteren?’ en naar elkaar te luisteren. Dat lijkt misschien een open deur. Het draait echter om Eigenaarschap. Dat professionals zeggen ‘dit is ons bedrijf, we hebben allemaal invloed en mogelijkheden’. Er is een duidelijke parallel te trekken met het primaire proces. Immers, als cliënten zelf regie hebben en invloed op hun omgeving kunnen uitoefenen, gaat het met hem of haar ook veel beter. Dat geldt voor medewerkers niet anders. Hard werken is helemaal niet erg, als je maar vrij genoeg kunt manoeuvreren, voldoende bewegingsruimte hebt.

Doen waar je goed in bent

Bij Fonteynenburg is de methodiek Systematisch Rehabilitatiegericht Handelen (SRH-methodiek) geïmplementeerd tot in de haarvaten van de organisatie. Medewerkers en teams weten de methodiek toe te passen in het dagelijkse werk en hierop ook verder te bouwen. De kracht en herstelmethodiek vóór en mét de cliënten is bij Fonteynenburg zo succesvol omdat bij ons óók de kracht en de talenten van de medewerkers benut wordt door de uitrol en organisatie van ons werk naar zelfsturende teams. In Scratch, een uitgave van RIBW Alliantie, verscheen onlangs een artikel over de succesvolle implementatie van SRH en de wisselwerking ervan met zelforganisatie bij Fonteynenburg. Een voorbeeld daarvan is bijvoorbeeld dat de teams hun eigen teamplannen maken. In die plannen is het eigenaarschap op de verschillende onderwerpen (SRH, kwaliteit, financiën, ICT, HRM, facilitair, ambassadeurschap etc.) belegd bij portefeuillehouders. Portefeuillehouders van Fonteynenburg kiezen zelf de portefeuille die past bij wat ze leuk vinden en waar ze goed in zijn. De Birkman-profielen (denkers, doeners, praters, bewakers) die de medewerkers hebben, kunnen daarbij helpen. Mensen doen dus wat ze leuk vinden en waar ze goed in zijn. En dat is de sleutel naar de vereiste energie en vitaliteit binnen de teams.”